25.1.1 Należności finansowe

 w mln PLNStan na dzień 31 grudnia 2016Stan na dzień 31 grudnia 2015
 DługoterminoweKrótkoterminoweDługoterminoweKrótkoterminowe
Należności z tytułu dostaw i usług - 2.705 - 2.548
Lokaty i depozyty 136 2.300 124 1
Rekompensaty z tytułu KDT - 1.241 - 1.075
Papiery dłużne w tym obligacje 89 - - -
Kaucje i wadia 2 12 1 37
Zabezpieczenie – rynek bilansujący - - - 18
Pozostałe należności finansowe 10 67 17 69
NALEŻNOŚCI FINANSOWE 237 6.325 142 3.748

Należności z tytułu dostaw i usług (należności handlowe)

Głównym składnikiem należności handlowych są należności wykazywane przez spółkę PGE Obrót S.A. Należności od gospodarstw domowych stanowią około 20% skonsolidowanego salda należności z tytułu dostaw i usług natomiast należności od klientów korporacyjnych PGE Obrót S.A. stanowią około 58% skonsolidowanego salda należności z tytułu dostaw i usług. Na dzień 31 grudnia 2016 roku udział trzech największych kontrahentów Grupy Kapitałowej PGE wyniósł około 10% salda tej pozycji. Dodatkowe informacje dotyczące należności handlowych zostały zaprezentowane w nocie 26.5.1. niniejszego sprawozdania finansowego.

W należnościach w tytułu dostaw i usług Grupa prezentuje również należności z tytułu doszacowania sprzedaży energii elektrycznej.

Rekompensaty z tytułu KDT

Kwestia rekompensat z tytułu rozwiązania Kontaktów Długoterminowych została szczegółowo opisana w nocie 33.1 sprawozdania finansowego.

Pozostałe należności finansowe

Na wartość pozostałych należności finansowych składają się głównie należności sporne opisane w nocie 28.4 niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

25.1.2 Instrumenty pochodne

Wszystkie pochodne instrumenty finansowe są wycenione w wartości godziwej.

w mln PLN Stan na dzień 31 grudnia 2016
   Odniesiono w wynik finansowyOdniesiono w inne całkowite dochodyAktywaZobowiązania
INSTRUMENTY POCHODNE WYCENIANE W WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK FINANSOWY        
Forward walutowy (5) - 1 -
Forward towarowy (5) - 8 -
Transakcje IRS 2 - - 30
INSTRUMENTY POCHODNE ZABEZPIECZAJĄCE        
Transakcje zabezpieczające CCIRS 48 80 231 -
Transakcje zabezpieczające IRS (1) 126 125 -
RAZEM INSTRUMENTY POCHODNE 39 206 365 30
część krótkoterminowa     9 -
część długoterminowa     356 30
 w mln PLNStan na dzień 31 grudnia 2015
   Odniesiono w wynik finansowyOdniesiono w inne całkowite dochodyAktywaZobowiązania
INSTRUMENTY POCHODNE WYCENIANE W WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK FINANSOWY        
Forward walutowy (4) - 7 1
Forward towarowy 4 - - 33
Transakcje IRS 8 - - 55
INSTRUMENTY POCHODNE ZABEZPIECZAJĄCE        
Transakcje zabezpieczające CCIRS (63) 52 43 -
RAZEM INSTRUMENTY POCHODNE (55) 52 50 89
część krótkoterminowa     7 34
część długoterminowa     43 55

Forwardy towarowe i walutowe

Transakcje terminowe towarowe i walutowe związane są przede wszystkim z handlem uprawnieniami do emisji CO2.

Transakcje IRS

W bieżącym okresie sprawozdawczym PGE S.A. zawarła 6 transakcji IRS zabezpieczających stopę procentową od zaciągniętych kredytów o łącznej wartości nominalnej 4.630 mln PLN. Dla ujęcia powyższych transakcji IRS Spółka stosuje rachunkowość zabezpieczeń. Wpływ rachunkowości zabezpieczeń został przedstawiony w nocie 20.2 niniejszego sprawozdania finansowego.

W 2014 roku PGE S.A. zawarła 2 transakcje IRS zabezpieczające stopę procentową od wyemitowanych obligacji o wartości nominalnej 1 mld PLN. Płatności wynikające z transakcji IRS są skorelowane z płatnościami odsetek od obligacji. Zmiana wartości godziwej transakcji IRS jest ujmowana w całości w rachunku zysków i strat.

W 2003 roku PGE Elektrownia Turów S.A. (obecnie Oddział PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A.) zawarła transakcje zabezpieczające IRS – swap. Zabezpieczają one wysokość składowych zmiennych (USD LIBOR 6m) oprocentowania kredytów inwestycyjnych 30, 40 i 80 milionów USD z Nordyckim Bankiem Inwestycyjnym zaciągniętych na finansowanie inwestycji w Elektrowni Turów. Zmiana wartości godziwej transakcji IRS jest ujmowana w całości w rachunku zysków i strat.

Transakcje zabezpieczające CCIRS

W związku z zawarciem pożyczek ze spółką PGE Sweden AB (publ), PGE S.A. zawarła transakcje CCIRS, zabezpieczające kurs walutowy spłaty kapitału i odsetek oraz stopę procentową. W transakcjach tych banki-kontrahenci płacą PGE S.A. odsetki oparte na stopie stałej w  EUR a PGE S.A. płaci odsetki oparte na stopie stałej w PLN. W skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym odpowiednia część transakcji CCIRS traktowana jest jako zabezpieczenie obligacji wyemitowanych przez PGE Sweden AB (publ).

Dla ujęcia powyższej transakcji CCIRS Grupa Kapitałowa PGE stosuje rachunkowość zabezpieczeń. Wpływ rachunkowości zabezpieczeń został przedstawiony w nocie 20.2 niniejszego sprawozdania finansowego.

25.1.3 Aktywa finansowe dostępne do sprzedaży

Kluczowymi pozycjami kategorii instrumentów finansowych ujmowanych jako aktywa finansowe dostępne do sprzedaży są udziały i akcje w podmiotach nienotowanych na aktywnych rynkach. Grupa Kapitałowa PGE nie jest w stanie w wiarygodny sposób określić wartości godziwej akcji spółek nienotowanych na aktywnych rynkach, w związku z  czym prezentowane są one według ceny nabycia, skorygowanej w razie konieczności o odpisy z tytułu utraty wartości.

25.1.4 Kredyty bankowe, pożyczki, obligacje i leasing

 w mln PLNStan na dzień 31 grudnia 2016Stan na dzień 31 grudnia 2015
 DługoterminoweKrótkoterminoweDługoterminoweKrótkoterminowe
Kredyty i pożyczki 5.839 332 1.459 214
Wyemitowane obligacje 3.764 78 3.658 76
Leasing - 1 1 1
RAZEM KREDYTY BANKOWE, POŻYCZKI, OBLIGACJE I LEASING 9.603 411 5.118 291

Pozycja walutowa i oprocentowanie

Stan na dzień 31 grudnia 2016 roku

dane z mln
Waluta
Stopa referencyjnaWartość w walucieWartość w złotychOstateczny termin spłaty
PLN  Zmienna 6.381 6.381 IX 2017 - XII 2028; obligacje - program bezterminowy, data zapadalności wyemitowanej transzy czerwiec 2018 roku
Stała 121 121 XII 2017 - XII 2028
RAZEM PLN   6.502 6.502  
EUR  Zmienna 129 569 VI 2024
Stała 642 2.842 VI 2019 – VIII 2029
RAZEM EUR   771 3.411  
USD Zmienna 24 101 V 2019
RAZEM USD   24 101  
RAZEM KREDYTY, POŻYCZKI I OBLIGACJE   10.014  

Stan na dzień 31 grudnia 2015 roku

Waluta Stopa referencyjnaWartość w walucieWartość w złotychOstateczny termin spłaty
PLN  Zmienna 1.759 1.759 I 2016 - XII 2027; obligacje - program bezterminowy, data zapadalności wyemitowanej transzy czerwiec 2018 roku
Stała 156 156 X 2016 - IX 2020
RAZEM PLN   1.915 1.915  
EUR  Zmienna 140 597 VI 2024
Stała 642 2.734 VI 2019 – VIII 2029
RAZEM EUR   782 3.331  
USD Zmienna 35 137 VIII 2016 – V 2019
RAZEM USD   35 137  
CHF Zmienna 6 26 XII 2016
RAZEM CHF   6 26  
RAZEM KREDYTY, POŻYCZKI I OBLIGACJE   5.409  

Zapadalność kredytów, pożyczek i obligacji

w mln PLN   Stan na dzień 31 grudnia 2016Stan na dzień 31 grudnia 2015
Do 1 roku 412 291
Od 1 do 2 lat 1.374 288
Od 2 do 3 lat 2.502 1.225
Od 3 do 4 lat 373 2.262
Od 4 do 5 lat 1.042 202
Powyżej 5 lat 4.311 1.141
RAZEM KREDYTY, POŻYCZKI I WYEMITOWANE OBLIGACJE NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 10.014 5.409

Poniżej zaprezentowano zmianę stanu zadłużenia odsetkowego w latach zakończonych dnia 31 grudnia 2016 oraz 2015 roku:

 w mln PLNRok zakończony 31 grudnia 2016Rok zakończony 31 grudnia 2015
NA DZIEŃ 1 STYCZNIA 5.409 5.045
ZMIANA STANU KREDYTÓW W RACHUNKACH BIEŻĄCYCH (7) (135)
ZMIANA STANU kredytów, pożyczek, obligacji i leasingu (bez kredytów w  rachunku bieżącym) 4.612 499
Zaciągnięcie kredytów, pożyczek, leasingu/ emisje obligacji 4.652 648
Spłata kredytów, pożyczek, leasingu / wykup obligacji (196) (176)
Naliczenie odsetek 134 99
Spłata odsetek (113) (95)
Różnice kursowe 135 23
NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 10.014 5.409

Kredyty i pożyczki

W ramach zaprezentowanych wyżej kredytów i pożyczek na dzień 31 grudnia 2016 roku Grupa Kapitałowa PGE wykazuje między innymi:

  • kredyt inwestycyjny zaciągnięty przez PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. w Nordyckim Banku Inwestycyjnym w celu sfinansowania budowy bloku 858 MW w Elektrowni Bełchatów – o wartości 569 mln PLN;
  • kredyty inwestycyjne zaciągnięte przez PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. w Nordyckim Banku Inwestycyjnym i  UBS Investment Bank AG w celu sfinansowania modernizacji bloków energetycznych numer 1-6  w  Elektrowni Turów – o  łącznej wartości 101 mln PLN;
  • kredyt inwestycyjny zaciągnięty przez PGE S.A. w Banku Gospodarstwa Krajowego S.A. na kwotę 1 mld PLN z datą zapadalności umowy przypadającą na 31 grudnia 2027 roku. Na dzień 31 grudnia 2016 roku Grupa wykorzystała dostępny kredyt.
  • długoterminową umowę kredytową z konsorcjum banków w składzie: BNP Paribas S.A., Société Générale S.A., Bank Handlowy w Warszawie S.A., ING Bank Śląski S.A., Bank Zachodni WBK S.A., mBank S.A., Powszechna Kasa Oszczędności Bank Polski S.A., Bank Polska Kasa Opieki S.A. zawartą 7 września 2015 roku. Umowa obejmuje udzielenie przez banki kredytu w dwóch częściach tj. kredytu terminowego i kredytu odnawialnego. Na dzień 31 grudnia 2016 roku PGE S.A. wykorzystała w całości kredyt terminowy w kwocie 3.630 mln PLN i ostatecznym terminie spłaty 30 września 2023 roku. Kredyt w części odnawialnej do kwoty 1.870 mln PLN i ostatecznym terminem spłaty 30 kwietnia 2019 roku jest dostępny, ale niewykorzystany przez PGE S.A.
  • Umowę Kredytu zawartą przez PGE S.A. 4 grudnia 2015 roku na kwotę 500 mln PLN z Bankiem Gospodarstwa Krajowego S.A. z datą zapadalności umowy przypadającą na 31 grudnia 2028 roku. Na dzień 31 grudnia 2016 roku PGE S.A. wykorzystała dostępny kredyt.

Dodatkowo 27 października 2015 roku PGE S.A. zawarła z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym dwie umowy kredytowe na łączną kwotę prawie 2 mld PLN. Kwota 1,5 mld PLN, pozyskana na podstawie pierwszej z umów, przeznaczona zostanie na projekty związane z modernizacją i rozbudową sieci dystrybucyjnych. Środki pochodzące z drugiej umowy, czyli pozostałe 490 mln PLN, przeznaczone zostaną na finansowanie i refinansowanie budowy bloków kogeneracyjnych Elektrociepłowni Gorzów i Elektrociepłowni Rzeszów. Europejski Bank Inwestycyjny udostępni kredyty do 22 miesięcy od daty podpisania umów. Kredyt powinien zostać spłacony w ciągu 15 lat od przekazania ostatniej transzy. Na dzień 31 grudnia 2016 roku powyższe kredyty nie były wykorzystane.

Dodatkowo na dzień 31 grudnia 2016 roku wartość pozostających do dyspozycji limitów kredytowych w rachunku bieżącym istotnych spółek Grupy Kapitałowej PGE wyniosła 2.001 mln PLN. Terminy spłaty wykorzystanych przyznanych linii kredytowych w rachunkach bieżących głównych spółek Grupy Kapitałowej przypadają na luty-kwiecień 2018 roku.

Wyemitowane obligacje

Grupa posiada możliwość finansowania działalności poprzez dwa programy emisji obligacji:

  • Program emisji obligacji na kwotę 5 mld PLN kierowany do inwestorów z polskiego rynku kapitałowego. 27 czerwca 2013 roku została przeprowadzona pierwsza niepubliczna emisja 5–letnich, kuponowych obligacji na okaziciela o zmiennym oprocentowaniu w ramach niniejszego programu. Wartość nominalna emisji wyniosła 1 mld PLN a termin zapadalności obligacji to 27 czerwca 2018 roku. W dniu 29 sierpnia 2013 roku obligacje zostały wprowadzone do obrotu w Alternatywnym Systemie Obrotu organizowanym przez BondSpot S.A. oraz Giełdę Papierów Wartościowych w Warszawie S.A.
  • Program Emisji Euroobligacji Średnioterminowych na kwotę 2 mld EUR ustanowiony w dniu 22 maja 2014 roku łącznie przez PGE S.A. oraz PGE Sweden AB (publ), spółkę w 100% zależną od PGE S.A. W ramach Programu PGE Sweden AB (publ) może emitować euroobligacje do kwoty 2 mld EUR o minimalnym terminie zapadalności 1 roku. 9 czerwca 2014 roku PGE Sweden AB (publ) wyemitowała euroobligacje w łącznej kwocie 500 mln EUR i pięcioletnim terminie zapadalności a 1 sierpnia 2014 roku wyemitowała obligacje o wartości 138 mln EUR i okresie zapadalności 15 lat.

25.1.5 Zobowiązania z tytułu dostaw i usług i pozostałe zobowiązania finansowe

w mln PLN Stan na dzień 31 grudnia 2016Stan na dzień 31 grudnia 2015
 DługoterminoweKrótkoterminoweDługoterminoweKrótkoterminowe
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług - 976 - 1.119
Zakup rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych 12 1.225 25 1.608
Otrzymane kaucje i wadia 21 65 9 81
Zobowiązania z tytułu KDT - 1.253 - 1.131
Ubezpieczenia - - - -
Inne - 37 - 6
ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG I POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE 33 3.556 34 3.945